Biologische bestrijding

Biocontrole uitgelegd

Biologische plaagbestrijding, ook wel biocontrole genoemd, is een methode om plagen te bestrijden met behulp van natuurlijke roofdieren, parasitoïden of ziekteverwekkers. Deze aanpak werkt samen met de natuur om het evenwicht van ecosystemen te behouden en gewassen te beschermen zonder gebruik te maken van schadelijke chemicaliën.

Bij biologische plaagbestrijding worden nuttige organismen zoals sluipwespen en roofmijten in landbouwgewassen geïntroduceerd om schadelijke plagen zoals bladluizen, spintmijten, witte vliegen of rupsen te azen of te parasiteren. Als alternatief kunnen microbiële insecticiden, die bestaan uit natuurlijk voorkomende bacteriën, virussen of schimmels, worden gebruikt om specifieke plaagdiersoorten aan te pakken terwijl niet-doelorganismen ongedeerd blijven.

In tegenstelling tot chemische bestrijdingsmiddelen, die schadelijke effecten kunnen hebben op ecosystemen, maakt biologische plaagbestrijding gebruik van de eigen mechanismen van de natuur, zoals roofdieren, parasieten en nuttige micro-organismen, om plaagdierpopulaties onder controle te houden. Deze aanpak vermindert niet alleen de impact op het milieu, maar minimaliseert ook het risico op resistentie tegen pesticiden, waardoor het een duurzame en effectieve langetermijnstrategie voor plaagdierbeheer is. Omdat consumenten en de detailhandel steeds meer de voorkeur geven aan biologische en milieuvriendelijke producten, zal de vraag naar biologische plaagbestrijdingsmethoden waarschijnlijk toenemen, waardoor het een toekomstgerichte keuze is voor landbouw en plaagbestrijding.

Biologische bestrijdingsmiddelen

Biologische bestrijdingsmiddelen, vaak biocontrolemiddelen genoemd, zijn levende organismen die in de landbouw worden gebruikt om plaagdierpopulaties onder controle te houden en te verminderen. Deze agentia bieden gerichte en milieuvriendelijke oplossingen voor plaagbestrijding. Ze maken deel uit van IPM-strategieën (Integrated Pest Management), die tot doel hebben het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen te minimaliseren terwijl de gewassen gezond blijven en het evenwicht in het ecosysteem behouden blijft. Biologische bestrijders kunnen worden onderverdeeld in verschillende soorten, waaronder roofinsecten en mijten, sluipwespen, nuttige nematoden, nuttige micro-organismen en andere.

Sluipwespen

Sluipwespen zijn een diverse groep insecten die parasiteren op andere insecten en zo hun populaties effectief onder controle houden. Deze kleine wespen leggen hun eitjes in of op de lichamen van gastheren. Als de eitjes uitkomen, voeden de wesplarven zich met de gastheer en doden hem uiteindelijk. Sluipwespen zijn waardevol voor het bestrijden van plagen zoals rupsen, bladluizen en witte vliegen.

Roofmijten

Roofmijten zijn kleine geleedpotigen die zich voeden met plaagmijten en kleine insecten. Ze zijn zeer effectief in het bestrijden van plaagpopulaties zoals spint, witte vlieg en trips. Deze nuttige mijten worden losgelaten in aangetaste gebieden, waar ze hun prooi opeten, waardoor het aantal plagen afneemt.

Roofinsecten

Tot de roofinsecten behoren soorten zoals lieveheersbeestjes, galmuggen en gaasvliegen. Het zijn vraatzuchtige roofdieren die zich voeden met verschillende plagen, zoals bladluizen, witte vliegen, wolluizen en rupsen. Roofinsecten worden vaak gebruikt in de landbouw om gewassen te beschermen tegen insectenplagen.

Nuttige aaltjes

Nuttige nematoden zijn microscopische rondwormen die parasiteren op zowel bodem- als bladplagen. Ze dringen het lichaam van gastheerinsecten binnen en laten bacteriën vrij die de gastheer doden. Deze nematoden zijn doeltreffend tegen plagen zoals engerlingen en rupsen.

Nuttige micro-organismen

Nuttige micro-organismen worden gebruikt als biopesticiden om een groot aantal insectenplagen te infecteren en te doden. Wanneer ze worden toegepast op planten of grond, hechten ze zich aan het lichaam van de plaag, dringen het exoskelet binnen en groeien naar binnen, wat uiteindelijk leidt tot de dood van de plaag. Nuttige micro-organismen zijn vooral effectief tegen plagen zoals witte vlieg, bladluis en trips.

Sluipwespen

Sluipwespen zijn een diverse groep insecten die parasiteren op andere insecten en zo hun populaties effectief onder controle houden. Deze kleine wespen leggen hun eitjes in of op de lichamen van gastheren. Als de eitjes uitkomen, voeden de wesplarven zich met de gastheer en doden hem uiteindelijk. Sluipwespen zijn waardevol voor het bestrijden van plagen zoals rupsen, bladluizen en witte vliegen.

Roofmijten

Roofmijten zijn kleine geleedpotigen die zich voeden met plaagmijten en kleine insecten. Ze zijn zeer effectief in het bestrijden van plaagpopulaties zoals spint, witte vlieg en trips. Deze nuttige mijten worden losgelaten in aangetaste gebieden, waar ze hun prooi opeten, waardoor het aantal plagen afneemt.

Roofinsecten

Tot de roofinsecten behoren soorten zoals lieveheersbeestjes, galmuggen en gaasvliegen. Het zijn vraatzuchtige roofdieren die zich voeden met verschillende plagen, zoals bladluizen, witte vliegen, wolluizen en rupsen. Roofinsecten worden vaak gebruikt in de landbouw om gewassen te beschermen tegen insectenplagen.

Nuttige aaltjes

Nuttige nematoden zijn microscopische rondwormen die parasiteren op zowel bodem- als bladplagen. Ze dringen het lichaam van gastheerinsecten binnen en laten bacteriën vrij die de gastheer doden. Deze nematoden zijn doeltreffend tegen plagen zoals engerlingen en rupsen.

Nuttige micro-organismen

Nuttige micro-organismen worden gebruikt als biopesticiden om een groot aantal insectenplagen te infecteren en te doden. Wanneer ze worden toegepast op planten of grond, hechten ze zich aan het lichaam van de plaag, dringen het exoskelet binnen en groeien naar binnen, wat uiteindelijk leidt tot de dood van de plaag. Nuttige micro-organismen zijn vooral effectief tegen plagen zoals witte vlieg, bladluis en trips.

Voordelen van biologische plaagbestrijding

Gerichte plaagbestrijding

Natuurlijke vijanden richten zich alleen op specifieke plaagdiersoorten. Ze hebben een minimale impact op niet-doelorganismen, waardoor nevenschade tot een minimum wordt beperkt.

Minimale resistentie

Plaagdieren ontwikkelen doorgaans geen resistentie tegen natuurlijke vijanden in vergelijking met chemische bestrijdingsmiddelen.

Milieuvriendelijk

In tegenstelling tot chemische bestrijdingsmiddelen zijn biologische bestrijdingsmethoden niet schadelijk voor het milieu, waardoor ecosystemen behouden blijven.

Duurzaam

Biocontrole vermindert de behoefte aan voortdurende chemische behandelingen.

Veilig voor mensen en huisdieren

Biocontrolemethoden brengen geen gezondheidsrisico's met zich mee voor mensen of huisdieren, waardoor ze een veiligere optie zijn.

Soorten biologische plaagbestrijding

Er zijn drie hoofdtypen biologische bestrijdingsmethoden: behoud, klassiek en versterkend.

Behoud van biologische bestrijding

Behoudsbiologische bestrijding richt zich op het versterken van de aanwezigheid van natuurlijke vijanden en nuttige organismen in het milieu om een evenwicht te handhaven tussen plaagorganismen en hun roofdieren. In plaats van nieuwe organismen te introduceren, worden bij deze methode omstandigheden gecreëerd die de overleving en activiteit van bestaande nuttige soorten bevorderen. Voorbeelden hiervan zijn het planten van specifieke bloemen die een schuilplaats bieden aan nuttige insecten zoals lieveheersbeestjes en sluipwespen. Door deze natuurlijke vijanden te behouden en te koesteren, helpt biologische beheersing de plaagpopulaties in de loop van de tijd onder controle te houden.

Klassieke biologische beheersing

Bij klassieke biologische beheersing worden niet-inheemse natuurlijke vijanden, zoals roofdieren of parasitoïden, geïntroduceerd om invasieve plagen te bestrijden. Deze methode wordt meestal gebruikt als een nieuwe plaagsoort een aanzienlijke bedreiging vormt voor de landbouw of ecosystemen. Wetenschappers identificeren natuurlijke vijanden uit de oorspronkelijke habitat van de plaag, voeren strenge tests uit om er zeker van te zijn dat ze geen schade toebrengen aan niet-doelsoorten en laten ze dan los in het getroffen gebied. De introductie van de Australische lieveheersbeestje in Noord-Amerika heeft bijvoorbeeld geholpen om de populaties katoenachtige kussenschubben onder controle te houden. Klassieke biologische bestrijding is gericht op het creëren van een zichzelf in stand houdende populatie van de geïntroduceerde natuurlijke vijand om plaagpopulaties onder controle te houden.

Aanvullende biologische bestrijding

Augmentatieve biologische bestrijding is een methode van plaagbestrijding waarbij periodiek natuurlijke vijanden of nuttige organismen in een gebied worden losgelaten om de plaagpopulaties te verminderen. In tegenstelling tot de klassieke biologische bestrijding, die gericht is op de vestiging van zichzelf in stand houdende populaties, richt augmentatieve bestrijding zich op kortdurende, gerichte interventies. Deze methode wordt vaak gebruikt in de landbouw om onmiddellijke plaagdierproblemen aan te pakken. Telers kunnen bijvoorbeeld roofmijten uitzetten om spintplagen in een kas te bestrijden. Aanvullende biologische bestrijding kan snel resultaten opleveren en is vooral nuttig als de natuurlijke vijanden in de omgeving onvoldoende zijn om uitbraken van plagen effectief te bestrijden.

Succesverhalen

Veelgestelde vragen

  • Hoe werkt biologische plaagbestrijding?
    Hoe werkt biologische plaagbestrijding?

    Biologische plaagbestrijding vertrouwt op natuurlijke vijanden van plaagdieren, zoals roofdieren, sluipwespen en ziekteverwekkers, om plaagdierpopulaties onder controle te houden.

  • Is biologische plaagbestrijding geschikt voor alle soorten plagen?
    Is biologische plaagbestrijding geschikt voor alle soorten plagen?

    Veel biologische bestrijdingsmiddelen zijn met succes toegepast voor effectieve plaagbestrijding. Maar niet voor alle plagen is een effectieve oplossing commercieel beschikbaar.

  • Schaadt biologische plaagbestrijding nuttige insecten?
    Schaadt biologische plaagbestrijding nuttige insecten?

    Over het algemeen zijn biologische bestrijdingsmethoden gericht op specifieke plagen, waarbij schade aan nuttige insecten tot een minimum wordt beperkt.

  • Wat is de kosteneffectiviteit van biologische plaagbestrijding?
    Wat is de kosteneffectiviteit van biologische plaagbestrijding?

    De initiële implementatiekosten kunnen variëren, maar na verloop van tijd is het meestal kosteneffectief vanwege de betere kwaliteit en hogere opbrengsten.

  • Kan biologische plaagbestrijding worden gebruikt in de biologische landbouw?
    Kan biologische plaagbestrijding worden gebruikt in de biologische landbouw?

    Ja, biologische plaagbestrijding sluit goed aan bij biologische landbouwpraktijken omdat synthetische chemicaliën worden vermeden.

  • Kan ik biologische plaagbestrijding combineren met chemische bestrijdingsmiddelen?
    Kan ik biologische plaagbestrijding combineren met chemische bestrijdingsmiddelen?

    In sommige gevallen kan de integratie van beide methoden de plaagbestrijding verbeteren, maar het is essentieel om de richtlijnen voor compatibiliteit te volgen. Je kunt de compatibiliteit van pesticiden met nuttige organismen controleren in onze Side Effects App.